Roma’nın tam kalbinde yükselen bir lisenin spor salonu zemini altında yüzyıllardır gizlenen bir aristokrat villanın varlığı, yıllar süren öğrenci söylentilerinin ardından nihayet bilimsel kazılarla kanıtlandı. Cavour Fen Lisesi öğrencilerinin karanlık dehlizlere attığı adımlar, İtalyan arkeologları alarma geçirirken ortaya çıkan yapı, MS 2. yüzyıla ait zengin Umbrii ailesine ait Domus Liceo Cavour olarak kayıtlara geçti.
Öğrenci İddialarından Resmi Kazılara Uzanan Yol
Uzun yıllar boyunca Cavour Lisesi’nin spor salonu altında gizemli odalar olduğu iddiası kulaktan kulağa dolaştı. 2026 Ocak ayında Perugia Üniversitesi arkeologları ve okul tarih öğretmeni Claudia Marino öncülüğünde başlatılan kazılar, bu iddiaları doğruladı. Kazı ekibi, lise binasının altında antik Roma villasının koridorlarını, fresk kaplı duvarlarını ve mozaik döşemelerini ortaya çıkardı. Öğrencilerin yıllar önce şans eseri bulduğu kalıntılar, profesyonel ekiplerin titiz çalışmasıyla sistemli biçimde belgelenmeye başlandı.
Antik Dönemin Zengin Yaşamı Gün Yüzüne Çıkıyor
Kazı alanında bulunan insan ve çiçek motifli freskler, tavan tonozlarındaki sanatsal sıva işçilikleri ve büyük düzensiz taşlardan oluşan mozaik zemin, dönemin aristokrat yaşam tarzını gözler önüne seriyor. Araştırmacılar, villanın sahiplerinin Pompeii yakınlarındaki Samnium bölgesinden gelen Umbrii ailesi olduğunu tespit etti. Bu bulgular, ailenin kökenlerinin Vezüv Yanardağı patlamasından önceki döneme uzandığını gösteriyor.
Modern Kentin Altında Saklı Antik Roma Katmanları
Bugün modern binaların yükseldiği bu mahalle, antik dönemde Cicero, Pompey ve İmparator Augustus gibi isimlerin yürüdüğü topraklardı. 19. yüzyılın sonlarında Katolik misyonerler için inşa edilen lise binasının temel kazılarında bazı antik izlere rastlanmıştı ancak bu izler o dönemde kapatılmıştı. Öğrencilerin keşfi ve uzmanların çalışmaları sayesinde tarih yeniden canlandı. Arkeolog Filippo Coarelli ve tarih öğretmeni Claudia Marinonun ortak sunumları, keşfin önemini uluslararası platformlara taşıdı.
Duvarlara Kazınan İki Dönemin İzleri
Kalıntılar arasında sadece antik freskler ve mozaikler değil, yakın tarihte buraya kaçak yollarla giren öğrencilerin ve turistlerin duvarlara kazıdığı modern grafitiler de bulunuyor. Bu grafitiler, villanın yüzyıllar boyunca farklı dönemlerde nasıl kullanıldığını belgeleyen önemli kanıtlar olarak değerlendiriliyor. Kazı ekibi, her iki dönemin izlerini ayrı ayrı koruyarak gelecekteki araştırmalara hazırlık yapıyor.
Arkeolojik Süreçte İzlenen Adımlar
- Öğrenci iddialarının sistemli biçimde kayıt altına alınması
- Jeoradar ve termal görüntüleme ile yeraltı yapılarının tespit edilmesi
- Metrelerce derinlikte kontrollü kazı çalışmaları yürütülmesi
- Duvar fresklerinin ve mozaiklerin yerinde korunması
- Buluntuların laboratuvar ortamında tarihlendirilmesi ve belgelenmesi
Keşfin Bilimsel ve Kültürel Etkileri
Domus Liceo Cavour’un ortaya çıkarılması, Roma’nın tarihsel katmanlarının modern kent dokusuyla nasıl iç içe geçtiğini bir kez daha kanıtladı. Kazı sonuçları, Perugia Üniversitesi tarafından yayınlanan raporlarda detaylı biçimde yer alıyor. Araştırmacılar, villanın planını, kullanılan malzemeleri ve aileye ait olası bağlantıları incelemeye devam ediyor. Bu çalışma, Roma’nın farklı dönemlerine ait yapıların korunması ve sergilenmesi konusunda yeni yaklaşımlara da kapı aralıyor.
Öğrencilerin Keşif Sürecine Katkısı
İlk adımları atan lise öğrencileri, arkeologlarla birlikte kazı alanının belgelenmesine yardımcı oldu. Öğrenciler, bulunan mozaik parçalarını ve fresk kalıntılarını dijital ortamda kaydetmek için drone ve 3D tarama teknolojilerini kullandı. Bu süreç, gençlerin tarih bilincini artırmakla kalmadı, aynı zamanda gelecekteki arkeolog ve tarihçilerin yetişmesine de katkı sağladı.
